Czym jest pył drzewny?
Pył drzewny to nic innego niż efekt uboczny obróbki drewna, krajowego jak i egzotycznego.
Materiał ten jest powszechnie znany pracownikom stolarni, tartaków i innych zakładów, które
na co dzień zajmują się drewnem i jego obróbką. Pył drzewny powoduje spore zapylanie, na
które dzień w dzień narażeni są pracownicy zawodowo zajmujący się drewnem, np.
wykonujący meble, etc. Pył drzewny powstaje na skutek używania takich narzędzi do drewna
jak wszelkie szlifierki, tokarki, piły i inne.
Pył drzewny jest w zasadzie odpadem, choć czasem wykorzystuje się go również w
konkretnych celach. Przykładowo używa się go czasem w kotłach i w piecach, ma także
zastosowanie w pirotechnice. Pył drzewny używany jest także do szpachlowania.
Czy pył drzewny jest szkodliwy?
Niestety tak. Może być on szkodliwy dla zdrowia człowieka, w tym może także powodować
niebezpieczeństwo pożarowe. Codzienne ekspozycja na ten materiał i styczność z nim niesie
spore ryzyko pojawiania się chorób układu oddechowego, nawet nowotworowych.
Szczególnie karcerogenne(nie znam tego słowa) są pyły drewna twardego, do których
zaliczyć można dąb lub buk. Materiał jakim jest pył drzewny może być także powodem
powstawania alergii, może być także toksyczny - zależnie od tego z jakich gatunków drewna
pochodzi. Szczególnie niebezpieczny dla zdrowia pracowników tartaków oraz stolarni jest pył
o bardzo małych cząsteczkach (ok. 5 mikrometrów), ponieważ ma on zdolność unoszenia się
w powietrzu nawet przez kilka dni.
Jak już wspomniano, obecność pyłu drzewnego w zakładzie tartacznym czy stolarskim to
także zagrożenie - pożarowe oraz zagrożenie wybuchem. Im drobniejszy pył, tym zagrożenie
wybuchem wzrasta. Pyły drzewne i powietrze to mieszanka, która w niektórych przypadkach
może być silna wybuchowo. Za niebezpieczne uznaje się pyły drzewne o cząsteczkach
mniejszych niż 300 mikrometrów, a te o cząsteczkach mniejszych niż 100 mikrometrów
traktuje się jako bardzo niebezpieczne wybuchowo. Im bardziej suchy jest pył oraz im więcej
drobnych frakcji w sobie zawiera, tym stanowi większe zagrożenie.
Jak chronić się przed pyłem drzewnym?
Zapłon pyłu drzewnego może być natychmiastowy, jeśli zadziała dany bodziec mogący go
wywołać. Do bodźców takich należą np. bardzo rozgrzane elementy urządzeń stolarskich lub
tartacznych, iskra elektryczna, otwarty ogień, gorące czarne cząstki,
przegrzany materiał itp. Pył stanowi realne zagrożenie, jeśli zostanie wzburzony, a dodatkowo
zadziała na niego jeden z wymienionych bodźców. Jak więc widać, przemysł drzewny jest
bardzo narażony na zapylenie oraz związane z tym niebezpieczeństwa, dlatego tak ważne jest
odpowiednie zabezpieczenie zakładów pracy.
W stolarniach, tartakach i w podobnych zakładach przemysłu drzewnego niezbędnym jest
zainstalowanie odpowiednich urządzeń, które mają za zadanie chronić miejsca pracy oraz
pracowników przed ewentualnym wybuchem lub pożarem. Odpowiednie instalacje mają za
zadanie monitorować możliwość wystąpienia atmosfery wybuchowej, sygnalizować
zagrożenie oraz ostatecznie gasić pożar, jeśli do takiego dojdzie.
Poza tym, w tartakach, stolarniach i podobnych zakładach, niezbędnym jest usuwanie skupisk
pyłu drzewnego oraz regularne usuwanie go ze wszelkich powierzchni, w tym ze ścian, z
podłóg, z parapetów, etc.
Jednym z zabiegów minimalizujących ryzyko pożaru lub wybuchu spowodowanego
obecnością pyłu drzewnego jest montaż instalacji odpylających. Tego typu instalacje nie tylko
wpływają na zwiększenie bezpieczeństwa w zakładach, ale także podnoszą efektywność
pracy oraz pozwalają chronić zdrowie pracowników związanych z różnymi gałęziami
przemysłu drzewnego i nie tylko.